Jean Monnet Bursu Hakkında Bilinmesi Gereken Her Şey

Jean Monnet Bursu (Jean Monnet Scholarship), tüm dünyada oldukça prestijli bir burs ve kuşkusuz çok kıymetli bir deneyim. Yurtdışında eğitim almak isteyen ve bu amaçla Jean Monnet Bursu’ndan faydalanmak isteyenler için Jean Monnet Bursu hakkında bilinmesi gereken her şeyi bir Jean Monnet bursiyerinin ağzından adım adım anlatacağım. Bir rehber niteliğindeki bu makalede Jean Monnet bursu nedir, başvuru şartları nelerdir, Jean Monnet bursundan kimler faydalanır, Jean Monnet burs miktarı, Jean Monnet Sınavı nasıl kazanılır ve Jean Monnet Bursu sınavı konuları başta olmak üzere tüm serüven hakkında en net ve güncel bilgileri bulacaksınız.

Jean Monnet Bursu
Jean Monnet Bursu

1. Jean Monnet Bursu Nedir?

Avrupa Birliği’ne kesin üyelik sürecinde ülkemizdeki insan kaynağı kapasitenin geliştirilmesi Jean Monnet bursunun temel hedeflerinden biridir. Böylece müzakere süreçlerinin daha etkili yürütülmesine katkı sağlanması amaçlanmaktadır. Ayrıca tam üyelik gerçekleştiğinde AB ile uyuma daha hazır hale gelinmesi hedeflenmiştir.

Jean Monnet Bursu ile bir AB üyesi ülkede Yüksek Lisans veya Araştırma çalışmaları yapabilirsiniz. Bursun süresi en az 3 ay ve en çok 12 aydır. Buna göre;

  • Yüksek lisans yapacaksanız, maksimum 12 aylık bir programa gidebilirsiniz. 12 aydan uzun süreli bir programda yüksek lisansa başlayıp, kalan ayları kendim karşılasam olur mu? Hayır, maalesef kabul edilmiyor. Mutlaka maksimum 12 aylık bir yüksek lisans programı olmalıdır.
  • Araştırma yapmak istiyorsanız, en az 3 ay, en fazla 12 ay süreli olmalıdır.

Birleşik Krallık Brexit ile AB üyeliğinden ayrıldığı için, artık maalesef burs kapsamında değil.

Burs karşılıksız veriliyor. Ülkeye geri dönmek veya bir hizmet sunmak gibi bir yükümlülüğünüz yok. Yalnızca yüksek lisansınızı veya araştırma çalışmalarınızı tamamlamanız gerekiyor. Ayrıca burs süresince belirli periyodik raporları ve başarıyla tamamladığınız tezinizi/araştırma raporunuzu sunmanız yeterli.

Yazı Önerisi: Benelüks nedir? Benelüks ülkeleri hangileridir?

2. Jean Monnet Burs Miktarı ve Kontenjan

Burs üç temel gruba/sektöre hitap etmektedir:

  1. Üniversite: Üniversite son sınıf öğrencileri, yüksek lisans veya doktora öğrencileri, üniversitelerin idari ve akademik personeli
  2. Kamu: Bir kamu kurumunda devlet memuru olarak çalışanlar. 
  3. Özel: Özel sektör veya STK’larda çalışan kişiler.

Genellikle 150 kişilik bir kontenjan açılıyor. Her sektörün kendine özgü kontenjanı var. En büyük pay ise Devlet memurlarına (kamu sektörüne) veriliyor. Örneğin, 2021 yılı için kontenjanın %50’si devlet, %30’u üniversite ve %20’si özel sektöre ayrılmış.

Burs miktarı; okul harcı, aylık masraflar ve ilk hazırlık masrafları olarak tanımlanan 3 başlığı kapsıyor. Buna göre;

  1. Okul harcı için maksimum 20.000 Euro. Eğer okul ücretiniz bu meblağın üzerinde ise (ve eğer imkanınız varsa), aşan kısmı kendiniz ödeyebilirsiniz. Okul ücreti 20.000 Euro’nun altında ise, kalan kısım maalesef size verilmiyor.
  2. Aylık masraflar için ödemeler ülkesine göre değişmektedir. Aylık yaklaşık 1500-1700 Euro civarında oluyor.
  3. Hazırlık masraflarınızı (vize, uçak bileti, vb.) karşılamak üzere ise 3000 Euro’luk tek seferlik bir ödeme var.

Okul ücreti, aylık ödemeleriniz ve hazırlık masraflarınız için verilen tek seferlik ödemeniz toplanıyor. Sonra da toplam meblağın %90’ı, Burs Sözleşmesini imzaladığınızda hesabınıza Euro olarak ödeniyor. Kalan %10 ise, eğitiminizi/araştırmanızı tamamlayıp, burs kapanış evraklarını Jean Monnet Burs Programına teslim ettiğinizde ödeniyor.

Örneğin, 10 aylık bir yüksek lisans programına gideceğinizi ve okul ücretinin 16.000 Euro olduğunu varsayalım. Aylık ödemeleri de 1500 Euro olarak kabul edersek;

Toplam Burs miktarınız: 16000 + 10×1500 + 3000 = 34000 Euro
Eğitime başlamadan önce: 34000*0.90 = 30600 Euro
Eğitim bittikten sonra ise 34000 – 30600 = 3400 Euro alacaksınız.

3. Burs Başvurularının Duyurulması

Jean Monnet Bursu her yıl bir defa verilmektedir. Burs başvuru duyurusu genellikle Kasım-Aralık aylarında yayınlanmaktadır. Dışişleri Bakanlığı, Avrupa Birliği Başkanlığı ile Jean Monnet Burs Programının web siteleri ile sosyal medya hesaplarından duyurulmaktadır. Bunlara ek olarak üniversitelerin web siteleri, duvarları ve eğitim ile ilgili çeşitli yayın araçları bu duyuruya yer verir. Burs başvuru, sınav ve yerleştirme süreçlerinin tümünde duyuruları yakından takip etmek için, özellikle Jean Monnet Burs Programının sosyal medya hesaplarını takibe almanızı ve uyarıları açık hale getirmenizi öneririm. 

Yeni dönem burs duyurusu ekinde, başvuru koşulları ve gerekli belgeler ile ilgili detayların yer aldığı Burs Başvuru Kılavuzu yayımlanmaktadır. Bazı seneler küçük veya büyük değişikliler olabildiği için, bu kılavuzu çok dikkatlice okumanızı tavsiye ederim.

Başvuru, değerlendirme, yerleştirme ve eğitim takip süreçlerine ilişkin doldurulması gereken standart evrakların birer örnekleri de yine başvuru duyurusu ekinde yer alır. Bu belgeler, sizi nasıl bir sürecin beklediğine ilişkin daha hazırlıklı olmanızı ve başından sonuna değin süreci anlamınızı sağlayacaktır. 

Merak edenler için son birkaç yılın Başvuru Kılavuzu ve eklerini, Jean Monnet Burs Programının web sitesinde bulabilirsiniz.

4. Jean Monnet Bursu Başvuru Koşulları

Jean Monnet bursu başvuru koşulları iki başlıkta gösterilebilir. Birincisi başvuruda bulunan herkes için geçerli olan temel koşullar, ikincisi ise sektöre göre değişkenlik gösterecek olan ilave koşullar.

4.1. Temel Koşullar

1- Üniversite mezunu veya son sınıf öğrencisi olmak.

2- En az bir AB üyesi ülkenin lisanını iyi derecede biliyor olmak. Bunun için uluslararası geçerliliği olan bir dil sınav belgesi sunmanız gerekiyor. Örneğin, İngilizce için son iki yıl içinde TOEFL-IBT: 86 veya IELTS: 6.5 koşulunu sağlamalısınız. Elbette bunların yanı sıra başka sınavlar da var. Bunlar ve diğer diller için kabul edilen sınavlara ilişkin bilgileri Başvuru Kılavuzunda bulacaksınız. Eğer uluslararası geçerliliği olan bir dil belgeniz yok, fakat en az 80 puan aldığınızı gösteren geçerli bir YDS belgeniz var ise, başvurunuzu bu belgeyi ibraz ederek yapabilir ve Başvuru Kılavuzunda belirtilen tarihe kadar uluslararası geçerliliği olan dil belgenizi sunabilirsiniz. Bu belgeyi sunacağınız tarih, sınava girmeye hak kazanan kişilerin netleştirildiği tarihten önceki bir gün olacaktır. Bu nedenle elinizi çabuk tutmanızı tavsiye ederim. Çünkü dil sınavına başvuru, sonucun açıklanması ve sınavda istediğiniz puanı alamamanız halinde tekrar deneme şansınızın olması için zamana ihtiyacınız olacaktır. 

3- Lisans not ortalaması en az 2.5/4.0 olmalıdır. Yüksek lisans veya doktoranızı tamamlamış veya 36 aylık iş deneyiminiz varsa, lisans not ortalaması koşulu aranmıyor.

4- Üniversite son sınıf, yüksek lisans veya doktora öğrencisi olmak veya Kamu/Üniversite/Özel sektör çalışanı olmak.

4.2. İlave Koşullar

Her sektör için ek başka koşullar ve belgeler de talep ediliyor. Örneğin, Devlet memurlarının çalıştıkları kurumdan bir belge almaları gerekli. Bu belgede, memurun Kurumun bilgisi dahilinde Burs başvurusu yaptığı belirtiliyor. Ancak bu belgeyi vermesi, Kurum için bir taahhüt anlamı taşımıyor. Yani memur sınavı geçip bursu almaya hak kazanırsa, çalıştığı kurumun onayını ayrıca almak zorunda.

Başvuru belgelerini Ankara’daki Merkezi Finans ve İhale Kurumuna teslim edeceksiniz. Belgeleri elden veya kargo ile kapalı zarf içinde sunmalısınız. Kargodaki gecikmeler maalesef sizin sorumluluğunuzda, kendinizi son günlere sıkıştırmayın derim 🙂 

4.3. Hangi Fasıldan Başvuru Yapacağım?

Sınav başvurunuzu hazırlarken, karar vermeniz gereken önemli bir konu var: Hangi fasıldan başvuru yapacaksınız?

AB ile müzakereler 35 fasılda gerçekleşiyor. Hukuktan finansa, balıkçılıktan tarıma ve güvenliğe değin oldukça geniş konular var. İlla ki en az birisi sizin çalışma alanınızla ilgili olacaktır. Hangi fasıldan başvuruda bulunuyorsanız, yüksek lisans/araştırma yapacağınız konu ve bölüm de doğrudan bu fasıl kapsamı ile ilgili olmalıdır. Örneğin, finans çalışıyorsanız, bankacılık ve finans gibi bölümleri tercih etmeli, tez/araştırma konunuz da finans ile ilgili bir faslın içeriği dahilinde olmalıdır. Fasılları ve içeriklerini Avrupa Birliği Başkanlığı’nın web sitesinde bulabilirsiniz.

5. Jean Monnet Bursu Nasıl Kazanılır?

Bursun amacı ve kapsamı, hedef kitlesi ile başvuru sürecine ilişkin konulara değindik. Gerekli tüm şartları sağladığımıza göre Jean Monnet Bursu nasıl kazanılır konusu önem kazanmış oldu. Bu aşamada Jean Monnet sınavı ve konuları, sınava hazırlık için hangi kaynaklara ihtiyaç var ve sınav sürecine ilişkin bilgileri bulacaksınız.

5.1. Jean Monnet Bursu Sınavı

Başvurular değerlendirildikten sonra, sınava giriş koşullarını sağlayanlara Jean Monnet Burs Programı ofisi e-mail ve posta ile bilgilendirme yapar. Bu belge sizin sınava giriş belgeniz!

Bu e-mailde/belgede sınav yeri ve tarihi gibi bilgiler yer almaktadır. Sınav Ankara’da yapılıyor.

Her yıl yaklaşık 800 kişi giriyor sınava! Şansınız oldukça yüksek! 🙂

Jean Monnet sınavı yazılı (klasik) olarak, tükenmez kalemle ve başvuruda belirtmiş olduğunuz AB dilinde yapılmaktadır.

5.2. Sınav Konuları Neler?

Sınav konuları kabaca, AB’nin kuruluşundan bu yana dünü, bugünü ve geleceğine ilişkindir. Örneğin, “AB genişleme ve derinleşme sürecini anlatınız” gibi bilgi ağırlıklı sorular olabildiği gibi “A ülkesinin devlet başkanının B konusuyla ilgili söylediği C sözü ile kastettiği ne olabilir” gibi hem bilgi hem de yorum gerektiren sorular olabilir. 

Her sınavda kesin olarak sorulan bir soru vardır: “Başvuruda bulunduğunuz faslın amacı ve kapsamı nedir, Türkiye’nin bu fasılda ilerleme/mevcut durumu nedir?” Mutlaka önemseyin ve konuya hakimiyetinizi gösterin, nihayetinde bu da tıpkı diğer sorular gibi sınav puanınızın bir parçası. Hem garanti bir soruyu kaçırmayı kim ister, değil mi?

Benim gibi sayısal bir bölümden mezun olanların “Eyvah!” demesi doğal 🙂 Kuşkusuz; Uluslararası İlişkiler, Hukuk veya Siyaset Bilimi gibi bazı bölümlerin öğrencileri ve mezunları görece şanslılar. “AB müktesebatı” derken bile ayrı bir jargonu olduğunu sezmemek mümkün değil. Fakat endişelenmeyin, size söyleyeceğim kaynaklara biraz çalıştığınızda, kötü bir sürpriz olmadığı müddetçe inanın başaracaksınız. 

Önemli bir not: Sözlü sınav yok! Yalnızca yazılı sınav!

5.3. Sınava Hazırlık için Kaynak Önerileri

1- Avrupa Birliği hakkında hiç bilginiz yoksa, öncelikle İktisadi Kalkınma Vakfı (İKV) ve AB Başkanlığı tarafından yayınlanmış temel dokümanları okumanızı öneririm. AB’nin kuruluşu, derinleşme ve genişleme süreçleri, kurumları, üyeleri, aday ülkeler gibi temel konularda hazırlanmış hap bilgiler içeren ve çoğunluğu hem Türkçe hem İngilizce kitapçıklar var. 

2- Özellikle İKV, AB’yi çok sıkı takip ediyor ve yalnızca Türkiye-AB ilişkileri değil, AB’nin kendi iç gündemi ve geleceği konularında da çok faydalı raporlar hazırlıyor, bültenler yayınlıyor. Kısacası, sizi hep canlı tutan muhteşem bir bilgi kaynağı. 

3- Avrupa Birliğinin, Avrupa Komisyonunun ve AB Parlamentosunun web sayfalarında da çok sayıda bilgi, rapor ve doküman yine sizi bekliyor. 

4- AB’nin diğer kurumlarının web sayfaları, özellikle belirli bir konu ve sizin başvuru faslınız ile ilgili bilgi bulabileceğiniz önemli kaynaklar. 

Güncel bilgiler soru olarak karşınıza çıkacaktır. Örneğin, Suriyeli göçmenlerin yoğun gündem olduğu bir dönemde, bu konuda soru mutlaka gelecektir ki gelmişti :). Bu nedenle gündemden haberdar olmanız, sizin için çok önemli bir ipucu sağlar.

Yazı Önerisi: Plebisit nedir? Plebisit – Referandum farkı nedir?

AB ile ilgili hiç bilginiz yok ise, önce birkaç temel dokümanı Türkçe okuyabilirsiniz. Ama genel olarak sınava, mutlaka ama mutlaka, sınava gireceğiniz dilde hazırlanın.

Yukarıda saydığım kaynaklar fazlasıyla yetecek, okudukça eğlenmeye bile başlayacaksınız!

Jean Monnet Bursu Tanışma Toplantısı
Jean Monnet Bursu Tanışma Toplantısı

5.4. Sınav Sonuçlarının Duyurulması

Sınav sonuçları, email ve posta yoluyla bildirilmektedir. Asil ve yedek liste oluşturulur. Kurumlarının izin vermemesi gibi sebeplerle, kamu sektöründe yedek listedekilerin şansı daha yüksek olabiliyor.

Başarılı olduğunuzu öğrendiniz, artık bir Jean Monnet Bursiyeri adayısınız, tebrikler! Sizi bol evraklı bir süreç bekliyor! 🙂

Jean Monnet Burs Programı yetkilileri, hızla bir buluşma toplantısı düzenliyor. Toplantı hem Ankara’da hem de İstanbul’da yapılmaktadır. Hangisi sizin için uygunsa :). Buluşma toplantısı da çok faydalı oluyor. Burs Programı yetkilileri Burs süreci hakkında detaylı sunumlar yapıyorlar. Ayrıca eski bursiyerler kendi deneyimlerini anlatıyor, soru-cevap yapılıyor. Daha da güzeli, diğer bursiyer arkadaşlarınızla tanışıyorsunuz. Belki de okul ve hatta sınıf arkadaşlarınızla ilk buluşmanız 🙂

6. Peki Hangi Okula Gideceksiniz?

Birincisi, okullardan kabullerinizi kendiniz alacaksanız. Jean Monnet Burs Programı bu konuda destek sağlamıyor. Ancak Jean Monnet Bursu prestijli bir burs ve okul kabullerinde oldukça yüksek bir pozitif etki yaratıyor.

İkincisi, Avrupa üniversitelerinin neredeyse tamamı için (özellikle saygın üniversiteler) yüksek lisans başvurularınızı bir yıl önce yapmanız gerekiyor. Örneğin, Eylül 2022’de başlayan eğitim-öğretim dönemi için, başvurular genellikle 2021 yılının Temmuz-Ağustos aylarında başlıyor ve Ocak-Şubat gibi sonuçlar (kabul/red) açıklanmış oluyor. Dolayısıyla 2021 yılında başvurduğunuz Jean Monnet Bursu öncesinde, okul başvuru süreçlerini başlatmış olmalısınız. Nadiren bazı okulların Şubat döneminde de başlattıkları yüksek lisans programları olabiliyor. Eğer Eylül dönemi başvurularını kaçırdı iseniz, bu programlara da göz atabilirsiniz.

Okul başvuru döneminde henüz Jean Monnet Bursiyeri değilsiniz ama bursa başvurduğunuzu belirtin.

Eğer araştırma yapmak üzere burstan faydalanacaksanız, zamanlama bakımından okul kabul süreçlerinde daha şanslısınız. Çünkü bir son başvuru tarihi yok, “no deadline pressure :)”

7. Son İşlemler

Burs sınavını kazandıktan sonra, süreç çok hızlı ilerliyor. Okul kabul belgelerinizin hazır olması şart! Ve Jean Monnet Burs Programı, en az iki ayrı kabul mektubu istiyor. Nihai karar Avrupa Birliği Başkanlığı tarafından alınmakla birlikte, hangi okula gideceğinize siz karar veriyorsunuz. Ama okul kabullerinden birisinin uygun olmaması riskine karşı böyle bir önlem almışlar.

Bursun ödeneceği banka hesabınızı açmak, pasaport ve vize işlemlerini tamamlamak, Jean Monnet Bursunun okulunuzdan istediği belgeleri temin etmek, konaklama ve seyahat işlerinizi halletmek gibi biraz sıkıcı bir dönem olacak. Ama her hâlükârda çok kıymetli bir deneyim sizi bekliyor! Başka bir ülkede ilginizi çeken bir konuda eğitim almanın, yeni arkadaşlarla tanışmanın keyfini sürdüğünüz şahane bir dönem geçirmeniz dileğiyle…

Yazıyı paylaş:

Similar Posts

6 Comments

  1. Bilgiler için çok teşekkürler. Ben de sayısal kökenliyim ve “essay” yazma tecrübem yok açıkçası. Doğrudan bilgi içeren sorulara (örneğin fasıl sorusu gibi yada parlamentonun rolü vb.) nasıl bir cevap vermek gerekiyor? Bilgileri sıralamalı mı? Yoksa ona da “essay” mantığı ile mi cevap vermek gerekiyor?

    1. Biz teşekkür ederiz. Cevabı doğrudan bilgi içeren sorulara (örneğin AB’nin genişleme süreci veya başvuru faslınız gibi) doğrudan bilgileri sıralamak yeterli oluyor. Ancak soruların çoğunda bilgi ve yorum isteniyor, özellikle güncel konularda. Örneğin benim girdiğim sınavda Suriye problemini Türkiye-AB ilişkileri açısından değerlendiriniz gibi bir soru vardı. Bu soru için AB’nin Suriye sorununa bakış açısını kısaca yazıp, Türkiye ile yapılan anlaşmalar, yardımlar ve pazarlıklara değinmek gerekiyordu. (Bu sene de Ukrayna-Rusya savaşı güncel bir konu, belki soru çıkabilir; ihmal etmemenizi öneririm.) Fakat endişe etmeyin, güncel konularda yazılmış çokça doküman olduğu için, bunları okuduğunuzda rahatlıkla cevaplayabilirsiniz. İKV’nin güncel rapor ve haberlerini okumanızı özellikle tavsiye edebilirim, inanın fazlasıyla yeterli olacaktır. (Not: Türkçe kaynaklar yerine başvuru lisanınızda hazırlanmış kaynakları okuyun, malum biz sayısalcıların AB ve uluslararası ilişkiler jargonlarına alışması biraz daha zor.)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir