Milletvekili Nasıl Seçilir? Milletvekili Sayısı Nasıl Hesaplanır?

Seçimler yapıldıktan sonra herkes heyecanla oyların sayılmasını ve hangi partinin kaç tane vekille Meclis’te temsil edileceğini öğrenmeyi merakla takip eder. Peki bir ildeki geçerli sayılan oylara göre hangi partiden kaç tane vekil seçilmiş oldu? Partilerin milletvekili sayıları nasıl hesaplandı? Şimdi gelin seçmen sayısı az ve fazla olan iki farklı ilde (Çorum ve Ankara) Milletvekili nasıl seçilir, Milletvekili sayısı nasıl hesaplanır? birlikte görelim.

Geçerli oylara göre Milletvekili Seçimi
Geçerli oylara göre Milletvekili Seçimi

Milletvekili Nasıl Seçilir?

Nispi Temsil Sistemine göre Siyasi Parti ve Bağımsız Milletvekili Adaylarının elde ettikleri oy oranlarına göre Milletvekili sayısının hesaplanması şöyle olur:

Öncelikle Yüksek Seçim Kurulu tarafından Türkiye genelinde %10 barajını aşan Siyasi Partiler tespit edilir. Daha sonra bu Siyasi Partilerin seçim çevresindeki geçerli oyları, o çevrenin çıkaracağı Milletvekili sayısına ulaşıncaya kadar bire, ikiye, üçe, … bölünür.

NOT: Seçim çevresine ilişkin bilgi için “Milletvekili Adayı Nasıl Olunur? Gereken Şartlar Nelerdir?” yazımı okumanızı öneririm.

Sırasıyla en yüksek oy oranlarına göre Milletvekili sayıları tespit edilmektedir. Şimdi bu durumu Çorum ve Ankara illerindeki somut örneklerle daha akılda kalıcı şekilde açıklayalım.

Oy Sayısı Az Olan Bir İl (Çorum) için Hesaplama

Oy sayısı nispeten daha az olan bir ilimiz için inceleme yapalım. Örneğin Çorum ilinde 4 milletvekili seçilecektir. Yapılan Milletvekili seçiminde seçim barajını (%10) aşan partiler ise A, B ve C partileri olsun. Buna göre 4 Milletvekili için bir tablo oluşturuyoruz ve oyları toplam Milletvekili sayısına ulaşıncaya kadar sıra ile bölerek tabloyu dolduruyoruz.

Çorum ili partilerin aldıkları oy oranı ve seçilen milletvekillerin partilere göre dağılımı
Çorum ili partilerin aldıkları oy oranı ve seçilen milletvekillerin partilere göre dağılımı

Buna göre bölünme sonrası Çorum ilinde partilerin çıkardıkları Milletvekili dağılımı aşağıdaki gibi olacaktır.

  • 1. Milletvekili 90000 oyla A Partisi
  • 2. Milletvekili 45000 oyla A Partisi
  • 3. Milletvekili 43000 oyla B Partisi
  • 4. Milletvekili 31000 oyla C partisi

Sonuç olarak Çorum ilinde partilerin aldıkları oy sayılarına göre çıkardıkları milletvekili sayıları ise aşağıdaki gibi olacaktır.

A Partisi aldığı 90000 oyla 2 milletvekili,
B Partisi aldığı 43000 oyla 1 milletvekili,
C Partisi aldığı 31000 oyla 1 milletvekili

Görüldüğü üzere Çorum gibi seçmen sayısı az olan bir ilde ortalama 30000 – 40000 oy alan Siyasi Parti bir Milletvekili çıkarıyor.

Diğer yandan, Ankara, İstanbul, İzmir, vb. gibi seçmen sayısı fazla olan büyük illerde ortalama 95000 – 120000 oy alan Siyasi Partiler bir milletvekili çıkarabilmektedir.

Oy Sayısı Fazla Olan Bir İl (Ankara) için Hesaplama

Oy sayısı fazla olan ilimize örnek olarak Ankara’yı seçelim. Ankara (2) Bölge Seçim Çevresinde 14 Milletvekili çıkmaktadır. Buna göre tablomuz 14’e bölünecektir. Ayrıca seçim barajını aşan siyasi partilerin aldıkları oylara göre tablodaki dağılımı ise aşağıdaki gibi olacaktır.

Ankara ili partilerin aldıkları oy oranı ve seçilen milletvekillerin partilere göre dağılımı
Ankara ili partilerin aldıkları oy oranı ve seçilen milletvekillerin partilere göre dağılımı

Buna göre Ankara (2) No’lu seçim çevresinde Nispi Temsil Sistemine göre yapılan bölünme sonrası sırası ile seçilen milletvekillerinin dağılımı aşağıdaki gibidir:

  • 1. Milletvekili 834000 oyla A Partisi
  • 2. Milletvekili 417000 oyla A Partisi
  • 3. Milletvekili 375600 oyla B Partisi
  • 4. Milletvekili 278000 oyla A Partisi
  • 5. Milletvekili 208500 oyla A Partisi
  • 6. Milletvekili 208300 oyla C Partisi
  • 7. Milletvekili 187800 oyla B Partisi
  • 8. Milletvekili 166800 oyla A Partisi
  • 9. Milletvekili 139000 oyla A Partisi
  • 10. Milletvekili 125200 oyla B Partisi
  • 11. Milletvekili 119143 oyla A Partisi
  • 12. Milletvekili 104250 oyla A Partisi
  • 13. Milletvekili 104150 oyla C Partisi
  • 14. Milletvekili 93900 oyla B Partisi

Sonuç olarak Ankara (2) No’lu seçim çevresinde partilerin aldıkları oy sayılarına göre çıkardıkları Milletvekili sayıları ise aşağıdaki gibi olacaktır:

  • A Partisi 834000 oyla 8 Milletvekili,
  • B partisi 375600 oyla 4 Milletvekili
  • C Partisi 208300 oyla 2 Milletvekili

Görüldüğü üzere A Partisi 104250 oyla 1 milletvekili çıkarırken, B Partisi 93900 oyla 1 Milletvekili, C Partisi ise 104150 oyla 1 milletvekili çıkarabilmektedir.

D Partisi ise Türkiye genelinde %10 seçim barajını aşmakla birlikte, Ankara (2) No’lu Seçim çevresinde aldığı oy oranı Milletvekili çıkarmaya yetmemiştir.

Bununla birlikte Bağımsız Aday yeterli oyu alamadığı için Milletvekili olmaya hak kazanamamıştır.

Bu yazıda partilerin aldıkları oylara göre seçmen sayısı farklı iki ilde milletvekili nasıl seçilir incelemiş olduk. Merak edenler için faydalı olmasını umarım.

Yazıyı paylaş:

Similar Posts

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir